Οι τεχνολογικοί κολοσσοί θέλουν να διώξουν δεκάδες χιλιάδες εργαζομένους, αλλά… «προς Θεού, μην το πούμε απόλυση»

Οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες δεν γνωρίζουν ακόμη πόσες θέσεις εργασίας θα μπορούσε να αντικαταστήσει η τεχνητή νοημοσύνη. Γνωρίζουν όμως ότι οι επενδύσεις στην ανάπτυξή της κοστίζουν ακριβά. Και ότι οι μέτοχοι περιμένουν υψηλότερη παραγωγικότητα.

Έτσι, αναζητούν τρόπους να περιορίσουν το προσωπικό τους δραστικά, δίνοντας στους εργαζομένους ένα οικονομικό κίνητρο να φύγουν οικειοθελώς.

Η Microsoft προσφέρει πρόγραμμα εθελούσιας εξόδου σε περίπου 60.000 εργαζομένους, ενώ σε αντίστοιχη κίνηση προχωρεί η Skydance. Όπως επισημαίνει η Wall Street Journal, η προσφορά πακέτων εθελουσίας αποχώρησης έχει καταστεί σε βασικό εργαλείο και για άλλους μεγάλους ομίλους που επιδιώκουν να μειώσουν το μέγεθός τους.

Η εθελουσία ως εργαλείο περιορισμού προσωπικού

Για τις επιχειρήσεις, ένα πρόγραμμα εθελούσιας εξόδου έχει σαφή πλεονεκτήματα. Οι εργαζόμενοι καλούνται να επιλέξουν αν θα δεχθούν ένα πακέτο αποζημίωσης, ενώ η εταιρεία αποφεύγει την εικόνα μαζικών απολύσεων και τις αντιδράσεις που αυτή προκαλεί.

Η μέθοδος μπορεί επίσης να μετριάσει το πλήγμα στο ηθικό του προσωπικού. Όπως εξηγεί στην αμερικανική εφημερίδα ο Άντι Τσάλεντζερ της εταιρείας συμβούλων Challenger, Gray & Christmas, τα προγράμματα αυτά τείνουν να προσελκύουν σε μεγαλύτερο βαθμό εργαζομένους που βρίσκονται λίγα χρόνια πριν από τη συνταξιοδότηση.

Δεν είναι όμως χωρίς ρίσκο για τους εργοδότες: μια ελκυστική προσφορά μπορεί να οδηγήσει στην έξοδο και ανθρώπους με δεξιότητες που έχουν ζήτηση και μπορούν εύκολα να βρουν άλλη θέση.

Το μεγαλύτερο πρόγραμμα στην ιστορία της Microsoft

Το πρόγραμμα της Microsoft είναι το μεγαλύτερο του είδους στην ιστορία της και απευθύνεται περίπου στο ένα τέταρτο του προσωπικού της. Ορισμένα τμήματα εξαιρούνται, ενώ η συμμετοχή θα εξαρτηθεί και από τις επιχειρηματικές προτεραιότητες και τις ανάγκες κάθε μονάδας.

Τον Απρίλιο, η εταιρεία είχε προσφέρει πρόγραμμα εθελούσιας συνταξιοδότησης σε περίπου 8.600 εργαζομένους. Περισσότερο από το 30% το αποδέχθηκε, σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει τη διαδικασία. Αυτή τη φορά, η Microsoft αναμένει πολύ χαμηλότερο ποσοστό συμμετοχής.

Στα τέλη Ιουνίου απασχολούσε 223.000 εργαζομένους, 5.000 λιγότερους σε σχέση με το τέλος του 2025.

Εθελουσία και πενθήμερη παρουσία στη Skydance

Η Skydance, ο όμιλος που προέκυψε από τη συγχώνευση της Paramount Skydance με τη Warner Bros., δεν ανακοίνωσε πόσοι εργαζόμενοι θα μπορούν να συμμετάσχουν στο δικό της πρόγραμμα.

Η προσφορά ήρθε, όμως, μαζί με μια ακόμη αλλαγή: την υποχρέωση παρουσίας στο γραφείο πέντε ημέρες την εβδομάδα. Όσοι έχουν δικαίωμα αποχώρησης θα λάβουν εξατομικευμένους όρους και συγκεκριμένη προθεσμία για να αποφασίσουν.

Αντίστοιχες κινήσεις έχουν υιοθετήσει τα τελευταία χρόνια όμιλοι όπως η Google, η Verizon και η Intel.

Πόσους ανθρώπους θα χρειάζονται οι όμιλοι;

Το ερώτημα παραμένει ανοιχτό ακόμη και για τις ίδιες τις διοικήσεις. Η οικονομική διευθύντρια της Meta, Σούζαν Λι, είχε παραδεχθεί την άνοιξη ότι η εταιρεία δεν γνωρίζει ποιο θα είναι το ιδανικό μέγεθός της στο μέλλον. Έρευνες έχουν επίσης δείξει ότι εταιρείες που απέλυσαν πολλούς εργαζομένους, διεπίστωσαν ότι τελικά η ΑΙ δεν ήταν έτοιμη να τους αντικαταστήσει.

Στο μεταξύ, όμως, οι επενδύσεις σε AI ασκούν αφόρητη πίεση στους προϋπολογισμούς. Οι διοικήσεις καλούνται να αποδείξουν ότι τα νέα εργαλεία αυξάνουν την απόδοση, με δείκτες όπως τα έσοδα ανά εργαζόμενο να αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα.

Για τους εργαζομένους, ένα πρόγραμμα εθελουσίας μπορεί να αποτελεί χρήσιμη επιλογή. Οι ειδικοί που μίλησαν στη Wall Street Journal το αντιμετωπίζουν, όμως, και ως προειδοποίηση: εάν οι οικειοθελείς αποχωρήσεις δεν αποδώσουν την εξοικονόμηση που επιδιώκει η διοίκηση, δεν θα αργήσουν να έρθουν και οι απολύσεις.

Η τεχνολογία δεν έχει ακόμη καθορίσει με ακρίβεια πόσες θέσεις θα αλλάξει ή θα καταργήσει. Είναι η αναζήτηση πόρων εκείνη που ήδη αναδιαμορφώνει το εργατικό δυναμικό των εταιρειών.